Pecyn Offer Cymunedol: Yr hyn y Gallwch ei Wneud â’ch Gwybodaeth

Yr hyn y Gallwch ei Wneud â’ch Gwybodaeth

Adrannau

Mae’r wybodaeth a gasglwch yn ystod eich gwaith ymchwil yn debygol o fod ar wahanol ffurfiau, gan gynnwys:

  • Nodiadau

  • Ffotograffau

  • Toriadau papur newydd

  • Llythyrau

  • Dyddiaduron

  • Dogfennau a thystysgrifau

  • Arteffactau, e.e. medalau, bathodynnau

  • Recordiadau fideo a sain

Efallai y byddwch chi’n darganfod llawer mwy nag yr oeddech wedi bwriadu ei wneud, ac efallai y byddwch chi’n dod o hyd i stori bwysig am unigolyn neu gymuned nad oes neb wedi’i hadrodd o’r blaen.

Credwn ei bod hi’n bwysig rhannu’r deunydd hwn, gyda chaniatâd os oes angen, fel y gall pobl heddiw ac yfory ddeall a gwerthfawrogi effaith y Rhyfel Byd Cyntaf ar unigolion a chymunedau yng Nghymru. Mae llawer ffordd o wneud hynny a dyma rai awgrymiadau.

Casgliad y Werin Cymru – Yng Nghymru, rydym yn ffodus iawn bod gennym y wefan anfasnachol, ddi-dâl, ddwyieithog hon, wedi’i hariannu gan Lywodraeth Cymru, sydd â’r nod o helpu pobl i rannu eu lluniau a’u storïau ar-lein. Pan ychwanegwch eich deunydd at y wefan, caiff ei storio’n ddiogel a bydd ar gael i’r cenedlaethau a ddaw. Cewch uwchlwytho ffotograffau, dogfennau a fideos, a chreu casgliadau a storïau gan ddefnyddio’ch eitemau eich hun ac eitemau eraill sydd ar y wefan.

Mae’r Prosiect Llongau-U a’r amgueddfeydd a grwpiau sy’n bartneriaid yn y fenter wedi uwchlwytho deunydd i wefan Casgliad y Werin Cymru sydd wedi cael ei gasglu yn ystod y prosiect a, gan fanteisio ar ddeunydd sydd eisoes ar y wefan, wedi creu casgliadau a storïau’n ymwneud â’r Rhyfel ar y Môr. Beth am ychwanegu’ch rhai chi?

Mae rhoi deunydd ar wefan Casgliad y Werin Cymru yn hawdd. Os nad ydych wedi gwneud hyn o’r blaen, bydd angen i chi gofrestru yma yn y lle cyntaf drwy ddilyn y camau a ddangosir. Mae canllawiau i ddefnyddwyr yno i’ch helpu.

Dyma rai enghreifftiau o’r deunyddiau a roddwyd ar y wefan:
Wilfred Charles Powell, aelod o Wirfoddolwyr Wrth Gefn y Llynges Frenhinol, a fu’n gwasanaethu fel gweithredwr weiarles ar fwrdd yr HMS Hambledon, llong ysgubo ffrwydron, a lansiwyd ym 1917. Fe ddaeth David K Powell â’r deunyddiau hyn i ddigwyddiad sioe ffordd a chawsant eu llwytho i fyny i wefan Casgliad y Werin Cymru gan Cymry'r Rhyfel Mawr / Welsh Voices of the Great War.

Combine your information and images into an easy-to-read leaflet using software such as Microsoft Publisher. The leaflet can be printed and distributed to libraries, schools, museums, tourist information centres etc. This will enable you to share your information with a range of different audiences who wouldn’t otherwise find it online.

Defnyddiwch feddalwedd fel Microsoft Publisher i gyfuno’ch gwybodaeth a’ch delweddau mewn taflen hawdd ei darllen. Gallwch wedyn argraffu’r daflen a’i rhoi mewn llyfrgelloedd, ysgolion, amgueddfeydd, canolfannau croeso ac ati. Bydd hyn yn eich galluogi i rannu’ch gwybodaeth ag amrywiaeth o wahanol gynulleidfaoedd na fyddai’n dod o hyd iddi ar-lein.

Awgrym: Gallai’r wybodaeth yn eich taflen fod ar ffurf taith sy’n adrodd hanes y gwahanol nodweddion yn eich ardal, e.e. cofeb ryfel neu dŷ capten llong.

Awgrym: Peidiwch â chynnwys gormod o destun – sicrhewch gydbwysedd rhwng geiriau a lluniau.

Gall yr amrywiaeth o ddeunyddiau a gasglwch ac o eitemau a chrëwch gael eu harddangos gyda’i gilydd mewn llyfrgell, amgueddfa, neuadd gymunedol neu hyd yn oed siop wag. Mae gan lawer o bobl ddiddordeb mewn storïau lleol ac mae’n bosibl y bydd gweld deunydd hanesyddol yn beth newydd i rai.

Awgrym: Mae’n syniad da cael llyfr ymwelwyr lle gall pobl adael sylwadau. Rhowch eich manylion cysylltu fel y gall pobl gysylltu â chi os oes ganddynt wybodaeth.

Awgrym: Hysbysebwch eich arddangosfa mewn papurau newydd lleol, ar hysbysfyrddau, ac ar yr orsaf radio leol.

Mae llawer o grwpiau’n chwilio am siaradwyr i roi sgyrsiau i’w haelodau, yn enwedig ar bynciau o ddiddordeb lleol. Mae sgwrs yn ffordd wych o rannu’r wybodaeth rydych wedi’i chasglu, ennyn diddordeb, a chasglu mwy o storïau gan y gynulleidfa. Defnyddiwch feddalwedd fel PowerPoint i roi sioe sleidiau wrth ei gilydd ac ysgrifennwch neu dysgwch sgript i fynd gyda hi. Cynigiwch eich sgwrs i grwpiau neu gymdeithasau lleol.

Awgrym: Os nad ydych wedi siarad yn gyhoeddus o’r blaen, paratowch yn dda a darllenwch eich sgwrs yn uchel i chi eich hun neu i deulu neu ffrindiau.

Awgrym: Addaswch eich sgript yn ôl anghenion y gynulleidfa, e.e. os byddwch chi’n rhoi sgwrs i blant, darganfyddwch beth yw eu hystod oedran a sicrhewch y bydd eich sgwrs yn swnio’n ddiddorol i blant o’r oedran hwnnw.

Mae celf yn ffordd wych o gyflwyno hanes. Dyma rai ymatebion creadigol gan wirfoddolwyr a grwpiau sydd wedi ymchwilio i agweddau ar y Rhyfel ar y Môr. Maen nhw’n enghreifftiau o’r hyn y gellir ei wneud gyda grŵp o bobl sydd wedi’u hysbrydoli gan stori, delwedd, neu ymweliad ag amgueddfa neu archifdy.